نیروگاه ۲۰ کیلوواتی نقطهٔ شروع خیلی از سرمایهگذارهاست: سرمایهٔ لازمش در دسترس است، مجوزش سنگین نیست، روی پشتبام یک سوله یا ساختمان تجاری جا میشود و مشمول بالاترین پلهٔ نرخ خرید تضمینی ساتبا است. در این مقاله عدد به عدد میرویم سراغ هزینه راهاندازی نیروگاه خورشیدی ۲۰ کیلوواتی و درآمد نیروگاه خورشیدی ۲۰ کیلوواتی در سال ۱۴۰۵.
هزینهٔ احداث نیروگاه ۲۰ کیلوواتی در ۱۴۰۵
در این ظرفیت، هزینهٔ تجهیزات و نصب حدود ۳۸ میلیون تومان بر کیلووات است — شامل پنل، اینورتر، سازه، کابل، تابلو و اجرا.
| نوع نصب | سرمایهٔ لازم | مساحت موردنیاز |
|---|---|---|
| پشتبامی | حدود ۷۶۰ میلیون تومان | حدود ۱۲۰ مترمربع |
| زمینی | حدود ۱٫۵ میلیارد تومان | حدود ۳۰۰ مترمربع |
اختلاف تقریباً دو برابری بین این دو حالت طبیعی است: نیروگاه زمینی باید زمین، محوطهسازی، حصار و اتصال به شبکه را هم بپردازد که در حالت پشتبامی یا وجود ندارد یا قبلاً پرداخت شده است.
نتیجهٔ عملی: در ظرفیت ۲۰ کیلووات، اگر پشتبام در اختیار دارید تقریباً همیشه نصب پشتبامی منطقیتر است. خرید زمین برای این مقیاس، هزینهٔ هر کیلووات را به جایی میبرد که اقتصاد پروژه را خراب میکند.
درآمد سالانهٔ نیروگاه ۲۰ کیلوواتی
درآمد از ضرب سه عدد به دست میآید: ظرفیت، تولید سالانهٔ هر کیلووات در آن منطقه، و نرخ فروش.
ظرفیت ۲۰ کیلووات زیر سقف ۲۰۰ کیلووات است، پس مشمول بالاترین پلهٔ خرید تضمینی ساتبا یعنی ۵٬۸۵۴ تومان بر کیلوواتساعت میشود.
| منطقه | تولید سالانه | درآمد سال اول |
|---|---|---|
| کرمان، یزد، سیستان | ۳۷٬۰۰۰ کیلوواتساعت | حدود ۲۱۷ میلیون تومان |
| اصفهان، فارس، خراسان | ۳۵٬۰۰۰ کیلوواتساعت | حدود ۲۰۵ میلیون تومان |
| تهران، مرکزی، آذربایجان | ۳۲٬۰۰۰ کیلوواتساعت | حدود ۱۸۷ میلیون تومان |
| گیلان، مازندران | ۲۷٬۰۰۰ کیلوواتساعت | حدود ۱۵۸ میلیون تومان |
از این درآمد باید هزینهٔ بهرهبرداری و نگهداری کسر شود: حدود ۱٫۵ درصد سرمایه در سال، یعنی نزدیک ۱۱ میلیون تومان برای نصب پشتبامی.
برای یک نیروگاه ۲۰ کیلوواتی پشتبامی در کرمان، سود خالص سال اول حدود ۲۰۵ میلیون تومان میشود — یعنی بازده سادهٔ حدود ۲۷ درصد نسبت به سرمایه در همان سال اول.
دورهٔ بازگشت سرمایه
| حالت | منطقه | دورهٔ بازگشت |
|---|---|---|
| پشتبامی | کرمان و یزد | حدود ۳٫۷ سال |
| پشتبامی | اصفهان و فارس | حدود ۴ سال |
| زمینی | کرمان و یزد | حدود ۷٫۷ سال |
| زمینی | اصفهان و فارس | حدود ۸٫۲ سال |
این اعداد با فرض نرخ خرید تضمینی و با در نظر گرفتن افت سالانهٔ ۰٫۷ درصدی راندمان پنل محاسبه شدهاند. در افق بیست سالهٔ قرارداد، سود تجمعی یک نیروگاه ۲۰ کیلوواتی پشتبامی در کرمان به حدود ۳٫۸ میلیارد تومان میرسد.
نکتهای که باید صادقانه گفت: این محاسبه فرض میکند نرخ خرید تضمینی طی قرارداد تعدیل میشود. اگر نرخ ثابت بماند و تورم ادامه پیدا کند، ارزش واقعی درآمد سالهای آخر کمتر از عدد اسمی خواهد بود. روش محاسبه و همین حساسیت را در مقالهٔ محاسبه بازگشت سرمایه نیروگاه خورشیدی باز کردهایم.
۲۰ کیلووات یا ظرفیت بالاتر؟
اگر فضا و سرمایهاش را دارید، این نکته را در نظر بگیرید: پلهٔ نرخ ساتبا تا ۲۰۰ کیلووات همین ۵٬۸۵۴ تومان است. یعنی ۲۰ کیلووات و ۱۹۰ کیلووات، هر دو با یک نرخ برق میفروشند، در حالی که هزینهٔ هر کیلووات در ظرفیت بالاتر کمی پایینتر میآید و هزینههای ثابتِ مجوز و اتصال روی ظرفیت بیشتری سرشکن میشود.
به بیان دیگر، ۲۰ کیلووات از نظر نرخ هیچ مزیتی بر ۱۵۰ کیلووات ندارد؛ فقط سرمایهٔ کمتری میخواهد. اگر پشتبام و بودجه اجازه میدهد، مقایسه با نیروگاه ۱۰۰ کیلوواتی ارزش بررسی دارد.
چه چیزهایی را قبل از تصمیم باید بررسی کنید
ظرفیت انشعاب و ترانس. نیروگاه نمیتواند از ظرفیت انشعاب برق محل بزرگتر باشد؛ این اولین چیزی است که باید استعلام شود.
سازهٔ پشتبام. ۲۰ کیلووات یعنی حدود ۱۲۰ مترمربع پنل و باری که سقف باید تحمل کند. برای سولههای قدیمی بررسی سازهای لازم است.
سایهاندازی. دیوار، دودکش، تانک آب یا ساختمان مجاور میتوانند تولید را بهشکل نامتناسبی کم کنند. در سیستمهای کوچک، سایه روی یک پنل میتواند کل یک رشته را تحت تأثیر بگذارد.
کیفیت اینورتر. در ظرفیتهای کوچک وسوسهٔ انتخاب ارزانترین اینورتر زیاد است، در حالی که اینورتر پرتکرارترین قطعهای است که در طول عمر نیروگاه خراب میشود. نقش اینورتر را جداگانه توضیح دادهایم.
قدم بعدی
برای برآورد اختصاصی با تابش منطقهٔ خودتان و فرضهای قابلویرایش، ماشینحساب نیروگاه خورشیدی را امتحان کنید. اگر هم تجهیزات را مستقیم میخواهید، فروشگاه نماد نیرو پنل و اینورتر موجود را با مشخصات فنی فهرست کرده است، و برای طراحی و اجرا میتوانید درخواست مشاوره ثبت کنید.
پرسشهای پرتکرار
هزینه راهاندازی نیروگاه خورشیدی ۲۰ کیلوواتی چقدر است؟
در سال ۱۴۰۵ حدود ۷۶۰ میلیون تومان برای نصب پشتبامی و حدود ۱٫۵ میلیارد تومان برای نصب زمینی، با فرض هزینهٔ تجهیزات ۳۸ میلیون تومان بر کیلووات.
درآمد نیروگاه خورشیدی ۲۰ کیلوواتی در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
در مناطق پرتابش مانند کرمان و یزد حدود ۲۱۷ میلیون تومان در سال با نرخ خرید تضمینی ساتبا. پس از کسر هزینهٔ نگهداری، سود خالص سال اول حدود ۲۰۵ میلیون تومان است.
نیروگاه ۲۰ کیلوواتی چند متر جا میخواهد؟
حدود ۱۲۰ مترمربع برای نصب پشتبامی و حدود ۳۰۰ مترمربع برای نصب زمینی. اختلاف به فاصلهٔ بین ردیفها برمیگردد که در نیروگاه زمینی برای جلوگیری از سایهاندازی لازم است.
بازگشت سرمایه نیروگاه ۲۰ کیلوواتی چند سال است؟
برای نصب پشتبامی در مناطق پرتابش حدود ۳٫۷ سال و در مناطق با تابش متوسط حدود ۴ سال. برای نصب زمینی این عدد به حدود ۸ سال میرسد.